ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ

ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΚΑΙ Η ΑΠΟΣΤΟΛΗ ΤΟΥ ΣΤΗ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΕΠΟΧΗ

ΘΕΜΑ
Με ποιους τρόπους και ποιες ενέργειες μπορεί το σημερινό σχολείο να συμβάλλει στην ανάπτυξη της κοινωνικότητας και του αισθήματος κοινωνικής αλληλεγγύης σε παιδιά και εφήβους;

Το σχολείο συνεχίζει, συμπληρώνει και ολοκληρώνει την αγωγή κοινωνικοποίησης που έχει ήδη ξεκινήσει από την οικογένεια σε μια πρώιμη ηλικία.. Το σχολείο, ως θεσμοθετημένος φορέας παιδείας, λειτουργεί βάσει συγκεκριμένων κανόνων και αρχών, αποβλέπει στην επίτευξη συγκεκριμένων σκοπών και εξυπηρέτηση αναγκών της κοινωνίας.

ΠΙΟ ΣΥΓΚΕΚΡΙΜΕΝΑ:

1. Παρέχει εκπαίδευση, γνωστική καλλιέργεια, μόρφωση που διευρύνει το πνεύμα, μεταλαμπαδεύει ηθικές αξίες, δοκιμασμένα πρότυπα και αρχές.
Ιδιαίτερα , μαθήματα ανθρωπιστικού περιεχομένου (όπως η λογοτεχνία, η φιλοσοφία, η ιστορία, η κοινωνιολογία, η ψυχολογία/οι λεγόμενες επιστήμες του ανθρώπου) βοηθούν το μαθητή να προσεγγίσει τις υψηλές ανθρωπιστικές αξίες, να οικειωθεί έννοιες όπως η ανθρωπιά, η ευσυνειδησία, η εντιμότητα, ο αλτρουισμός κοκ=αρχές δηλαδή που συμβάλλουν στη διαμόρφωση μιας ολοκληρωμένης προσωπικότητας.
2. Κοινωνικοποιεί : ΠΩΣ;
- εντάσσει το άτομο στη λειτουργία μιας ευρύτερης ομάδας
- θέτει κανόνες και αρχές λειτουργίας
- επιδιώκει την πειθαρχία, τη συνέπεια, την εναρμόνιση του ατόμου με συλλογικούς σκοπούς
- παρέχει κίνητρα (έπαινοι, βραβεία, τιμητικές διακρίσεις)
- αξιολογεί (βαθμοί, έλεγχος επίδοσης…)
- επιβάλλει ποινές

3. ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΑ:
-προωθεί την αρχή της ΟΜΑΔΟΣΥΝΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΜΑΘΗΣΗΣ, δηλαδή τη συγκρότηση ομάδων εργασίας μέσα στις οποίες οι μαθητές συλλογικά εκπονούν εργασίες , ανταλλάσσουν απόψεις , συνεργάζονται για τις σχολικές εργασίες, αξιοποιούν τις νέες τεχνολογίες, αυτενεργούν -ανακαλύπτουν τη γνώση==μαθαίνουν
-ενθαρρύνει το ΔΙΑΛΟΓΟ μεταξύ:
α) ΜΑΘΗΤΩΝ: ανταλλαγή απόψεων για θέματα που απασχολούν τη μαθητική κοινότητα, άσκηση κριτικής στις απόψεις των άλλων, σεβασμός στη διαφορετική άποψη (ιδεολογική ανεκτικότητα, διαλλακτικότητα ), καταπολέμηση ακραίων αντιδραστικών /ρατσιστικών /ξενοφοβικών θέσεων που τα τελευταία χρόνια υιοθετεί η νεολαία
β) ΜΑΘΗΤΩΝ –ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΩΝ: πρέπει να είναι εποικοδομητικός, ελεύθερος, δημοκρατικός, οι μαθητές να εκφράζονται με παρρησία, να ασκούν κριτική αλλά και να διατυπώνουν εμπεριστατωμένες απόψεις, από την άλλη ο εκπαιδευτικός οφείλει να αρθρώνει λόγο νηφάλιο και θέσεις τεκμηριωμένες, να διαθέτει πειθώ, να αξιοποιεί το δυναμισμό και τη φρεσκάδα των νεανικών αντιλήψεων
- προάγει το ΝΕΟ ΡΟΛΟ ΤΟΥ ΕΚΠΑΙΔΕΥΤΙΚΟΥ: ο δάσκαλος δεν παραγκωνίζεται αλλά επαναπροσδιορίζει το ρόλο του στην εκπαιδευτική διαδικασία. Δεν αποτελεί πλέον αυθεντία, καθώς άλλωστε το σχολείο έχει χάσει και το μονοπώλιο στην παροχή γνώσεων. Ο δάσκαλος σήμερα είναι συνοδοιπόρος και συμπαραστάτης του μαθητή στο δύσκολο δρόμο κατάκτησης της γνώσης. Ο ρόλος είναι περισσότερο εμψυχωτικός, καθοδηγητικός , αφού :
α) προσανατολίζει το μαθητή να βρει το δρόμο του στον αχανή χώρο της ψηφιακής τεχνολογίας
β) οπλίζει με εφόδια και δεξιότητες τη σημερινή «κυβερνογενιά» προκειμένου να αξιοποιεί τις απέραντες δυνατότητες του διαδικτύου με το να
-αξιολογεί
-ελέγχει
-αποκωδικοποιεί ύ τις παρεχόμενες πληροφορίες
-φιλτράρει
αξιοποιεί

γ) απαγκιστρώνεται από στερεότυπα του παρελθόντος, από αναχρονιστικές για το ρόλο του εκπαιδευτικού αντιλήψεις, υιοθετεί σύγχρονες παιδαγωγικές μεθόδους και διδακτικές πρακτικές , περνά από την παραδοσιακή μετωπική και δασκαλοκεντρική διδασκαλία στη μαθητοκεντρική κα ομαδοσυνεργατική , όποια προβλήματα και αν συνεπάγεται μια τέτοια αλλαγή

-ΜΕ ΠΟΙΚΙΛΕΣ ΔΡΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΣΧΟΛΕΙΟΥ που βοηθούν το μαθητή να κοινωνικοποιηθεί, να αναπτύξει κοινωνική συνείδηση, κοινωνική ευαισθησία, ενδιάφέρον για τα προβλήματα της κοινωνίας
α) ΕΘΕΛΟΝΤΙΣΜΟΣ: συνεργασία με ΜΚΟ, δράσεις φιλανθρωπίας, συνεισφοράς, εξοικείωση με τη δράση ανθρωπιστικών οργανώσεων
β) περιβαλλοντικά προγράμματα: εκδρομές, εξορμήσεις στη φύση, οικολογική δράση (πχ. Συμμετοχή σχολείων σε περιβαλλοντικές δράσεις, όπως εκστρατείες δενδροφύτευσης, αναδάσωσης, περιβαλλοντικά προγράμματα του Υπουργείου) =ευαισθητοποίηση μαθητών για τα οικολογικά προβλήματα
γ) επιμορφωτικές /πολιτιστικές εκδρομές, επισκέψεις σε πολιτιστικούς χώρους, όπως θέατρα, μουσεία, αρχαιολογικούς χώρους, διοργάνωση πολιτιστικών εκδηλώσεων από τα ίδια τα σχολεία και τους δήμους /κοινότητες με συμμετοχή των μαθητών
δ) Ο ΘΕΣΜΟΣ ΤΩΝ ΜΑΘΗΤΙΚΩΝ ΣΥΜΒΟΥΛΙΩΝ και της ΒΟΥΛΗΣ ΤΩΝ ΕΦΗΒΩΝ :διαδικασία του «εκλέγειν –εκλέγεσθαι» στην οποία μυούνται οι μαθητές, εξοικειώνονται με τις συλλογικές / δημοκρατικές διαδικασίες λήψης αποφάσεων, συμμετοχής στα κοινά, ανάληψης ευθυνών ή Οι μαθητές διαμορφώνουν πολιτική /δημοκρατική συνείδηση, ωριμάζουν, γίνονται περισσότερο υπεύθυνοι, , συναποφασίζουν για κοινά προβλήματα, βγαίνουν απ΄τα στενά όρια της ατομικότητας, αναπτύσσουν συλλογικό πνεύμα
ε) δημοσιογραφική δράση
-έκδοση έντυπης /ηλεκτρονικής σχολικής εφημερίδας, καταγραφή σχολικής επικαιρότητας και παρακολούθηση των εξελίξεων σε επίπεδο τοπικής κοινωνίας (Δήμου –Κοινότητας), οι μαθητευόμενοι δημοσιογράφοι που ασκούνται στην ερμηνευτική δημοσιογραφία, ασκούν κριτική, εμβαθύνουν στα γεγονότα, διαμορφώνουν άποψη για τα γεγονότα, πολιτική σκέψη και συνείδηση


ΚΕΙΜΕΝΟ - ΠΗΓΗ


1. ΤΟ ΝΕΟ ΣΧΟΛΕΙΟ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ :
· Ενσωματώνει στοιχεία της σύγχρονης ζωής ώστε να καλλιεργεί την αποδοχή και την κατανόηση μέσα από τη συλλογικότητα.
· Προωθεί νέες μεθοδολογίες που καλλιεργούν το βιωματικό και συνεργατικό τρόπο μάθησης.
· Χειραφετεί, αναπτύσσοντας των ικανότητα των μαθητών να παίρνουν τον έλεγχο της ζωής τους με τρόπο αυτόνομο και υπεύθυνο.
· Είναι διαθεματικό με την έννοια ότι προωθούνται και καλλιεργούνται με τρόπο εγκάρσιο οι βασικές δεξιότητες-ικανότητες καθώς και η ανάπτυξη θεμάτων και αξιών σε όλο το εύρος των επιμέρους μαθημάτων, και παιδαγωγικά διαφοροποιούμενο για να λαμβάνει υπόψη τους διαφορετικούς ρυθμούς μάθησης των μαθητών, τις ιδιαιτερότητες στην τάξη, τις διαφορετικές κοινωνικό-πολιτισμικές αναπαραστάσεις και όλα τα άλλα στοιχεία που καταστούν τη διδασκαλία μια μοναδική, μη-τυποποιημένη διαδικασία.
· Αποβάλει τα «βαρίδια» του παρελθόντος που παραπέμπουν σε ένα αναχρονιστικό σχολείο (πχ. υπερφόρτωση της ύλης/ άγονος εγκυκλοπαιδισμός / εγχειρίδια που οδηγούν στην μετωπική διδασκαλία/έμφαση στην απομνημόνευση /αξιολόγηση μαθητή βάσει της δυνατότητας αποστήθισης )
· Προωθήσει και εφαρμόσει μαθητοκεντρικές διδακτικές προσεγγίσεις που αναγνωρίζουν τη μοναδικότητα του κάθε μαθητή και μαθήτριας καθώς και της κάθε σχολικής τάξης. Κύρια χαρακτηριστικά των νέων παιδαγωγικών τεχνικών που απαιτούνται είναι το πιο ευέλικτο μαθησιακό περιβάλλον, η βιωματική μάθηση, η ενεργητικότερη συμμετοχή των μαθητών στις δραστηριότητες και στο σχεδιασμό της προσωπικής τους μάθησης, η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών και η μεγαλύτερη εξατομίκευση της διδασκαλίας.
Βασικές διδακτικές προσεγγίσεις οι οποίες μπορούν να χρησιμοποιηθούν κατά περίπτωση και σε συνδυασμό μεταξύ τους είναι:
· Η διαθεματική προσέγγιση - ώστε να αλληλοτροφοδοτείται η γνώση
· Τα σχέδια εργασίας – από το «αποστηθίζω» να περάσουμε στο «ερευνώ»
· Η διδασκαλία σε ομάδες – με στόχο το συλλογικό πνεύμα
· Η διαφοροποιημένη παιδαγωγική – που αφορά τις ανάγκες του μαθητή και όχι γενικά της τάξης.
· Η αξιοποίηση των νέων τεχνολογιών στη διδασκαλία – που αποτελεί βασικό συντελεστή της νέας πραγματικότητας που είναι το ψηφιακό σχολείο.

(πηγή:Υπουργείο Παιδείας Δια Βίου Μάθησης και Θρησκευμάτων)

2. ΣΤΟΧΟΙ ΑΝΘΡΩΠΙΣΤΙΚΗΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ

Επομένως, στις βασικές στοχεύσεις μας είναι: α) η προαγωγή ενός ουμανιστικού συστήματος αξιών, β) η ικανότητα του νέου να είναι διαρκώς «ανοιχτός» στις νέες αλλαγές, γ) η ανάπτυξη της κριτικής σκέψης και η διαρκής εμβάθυνση στα πεδία του ορθολογισμού, δ) η καλλιέργεια της ικανότητας του να μαθαίνει πώς
να μαθαίνει και να ξεχωρίζει τη γνώση από την πληροφορία, ε) η προαγωγή ενός οίστρου για τη γνώση, ενός πάθους για την πνευματική αναζήτηση και επικοινωνία.
Ποιες, όμως, είναι οι κύριες παρεμβάσεις στο περιεχόμενο του σχολείου; α) Η επαναπροσέγγιση της έννοιας της γενικής παιδείας, αφού στις βασικές δεξιότητες του νέου πρέπει να προστεθούν οι νέες τεχνολογίες και η εκμάθηση ξένων γλωσσών, β) Η συνολικοποίηση και η γενίκευση του σώματος των γνώσεων, αναιρώντας τη μέχρι τούδε τάση της εξειδίκευσης μέσω της εισαγωγής διαρκώς νέων γνωστικών αντικειμένων, γ) Η περαιτέρω ενίσχυση των σύγχρονων κοινωνικών διεργασιών στον βασικό κορμό της γνώσης. Ο μαθητής δεν πρέπει να γίνεται κοινωνός των επιστημονικών θετικών μόνο ευρημάτων, αλλά να αντιλαμβάνεται τις ευρύτερες κοινωνικές διεργασίες (οικονομικοί πρόσφυγες, ζητήματα ειρήνης και σύγχρονης δημοκρατίας, νέες γενιές δικαιωμάτων), δ) Η συστηματική ενδυνάμωση της στοχαστικής διάθεσης του νέου, εισάγοντας τον στην καρδιά των μεγάλων νοημάτων της πνευματικής οδύσσειας του ανθρώπου. Εδώ ο ρόλος της φιλοσοφίας και της λογοτεχνίας είναι ιδιαίτερα σημαντικός, ε) Η διαμόρφωση της ευρωπαϊκής διάστασης της εκπαίδευσης όχι μόνο μέσα από τους μαθησιακούς αναβαθμούς, αλλά και από την ίδια τη σχολική πράξη, στ) Η διαρκής ανάπτυξη της πολιτιστικής όψης του σχολείου μέσα από μια δυναμική σχολική ζωή που θα βιώνει τους παλμούς και τους πόθους μιας μικροκοινωνίας, στηριζόμενη στη συνεργατικότητα, στην αλληλεγγύη, στη συλλογικότητα, στην αυτενέργεια, στην πρωτοβουλία, ζ) Η ανάδειξη του παιδαγωγικού ρόλου του σχολικού προγράμματος. Το όλο σύμπαν των γνώσεων δεν μπορεί παρά να αποβλέπει στη συστηματική προαγωγή της αρετής, στον εξανθρωπισμό του ανθρώπου.
(Νίκος Τσούλιας, «ΤΑ ΝΕΑ», 9-11-2001)

ΑΣΦΑΛΕΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ

Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου 2012
Σταματώ την ηλεκτρονική παρενόχληση

Το Ελληνικό Κέντρο Ασφαλούς Διαδικτύου και ο ΟΤΕ και η COSMOTE, Χορηγοί των δράσεων Saferinternet.gr & ΥποΣΤΗΡΙΖΩ του Κέντρου, σας προσκαλούν σε διήμερη ανοιχτή εκδήλωση στο "The Mall Athens", την Παρασκευή και το Σάββατο, 10-11 Φεβρουαρίου 2012, για να γιορτάσουμε μαζί την Ημέρα Ασφαλούς Διαδικτύου 2012. Το σύνθημα της εκδήλωσης: "Ανακαλύψτε τον ψηφιακό κόσμο μαζί... με ασφάλεια!"Η κίνηση αυτή σκοπό έχει να μάθουμε όλοι οι χρήστες πώς να προστατεύουμε την ιδιωτική μας σφαίρα στο Διαδίκτυο, πώς μπορούμε να καταγγείλουμε παράνομο περιεχόμενο ή παράνομη συμπεριφορά, ή πού θα βρούμε βοήθεια όταν τη χρειαζόμαστε αλλά και όποια άλλη πληροφορία χρειαζόμαστε για μια ασφαλή πλοήγηση στο Διαδίκτυο
ΚΑΤΑΓΓΕΛΛΟΥΜΕ –ΖΗΤΑΜΕ ΒΟΗΘΕΙΑ ΑΠΟ ΕΙΔΙΚΟΥΣ
Αν συναντήσεις στο Διαδίκτυο σελίδες που σε κάνουν να νιώθεις άβολα, σε σοκάρουν ή σε προσβάλλουν, μην διστάζεις! Μπορείς με τη βοήθεια κάποιου ενήλικα να κάνεις μια καταγγελία στη Safeline.. Αν υπάρχουν άτομα που προσπαθούν να σε προσβάλουν και να σε γελοιοποιήσουν μέσω Διαδικτύου…Ή αν πολύ απλά θέλεις να μιλήσεις σε κάποιον για μια δυσάρεστη διαδικτυακή εμπειρία σου…

ΚΙΝΔΥΝΟΙ -ΠΑΓΙΔΕΣ
1. Επικοινωνία & ιδιωτικότητα: τίθεται το ζήτημα τόσο της προστασίας των προσωπικών μας δεδομένων, όσο και της ορθής και ηθικής επικοινωνίας με τη βοήθεια της τεχνολογίας, καθώς ό, τι και αν κάνουμε στο Διαδίκτυο αφήνει ίχνη.
2. ΑΠΟΠΛΑΝΗΣΗ: Στις ηλεκτρονικές επικοινωνίες το σημαντικότερο πρόβλημα είναι ότι ποτέ δεν μπορούμε να είμαστε σίγουροι για την ταυτότητα του συνομιλητή μας, ακόμα και αν βλέπουμε κάποια φωτογραφία του ή χρησιμοποιούμε κάμερα – η χρήση της οποίας δε συνστάται για τους ανήλικους χρήστες καθώς καθιστά των εντοπισμό τους στο φυσικό κόσμο ευκολότερο. Έτσι, πολλοί επιτήδειοι, εκμεταλλευόμενοι το στοιχείο της ανωνυμίας του Διαδικτύου για να προσεγγίσουν ανήλικα παιδιά, δίνουν ψευδή στοιχεία για την ταυτότητά τους και κυρίως για την ηλικία τους. Οι παιδόφιλοι αυτοί ξεκινούν συζητήσεις με τα πιθανά θύματα με σκοπό να αναπτύξουν φιλική σχέση με αυτά και να αποσπάσουν όσο το δυνατόν περισσότερες πληροφορίες σχετικά με τον τόπο διαμονής τους, τα ενδιαφέροντα, τα χόμπι και τις σεξουαλικές τους εμπειρίες. Μέσα από την σχέση αυτή προκαλούν σιγά σιγά συζητήσεις σεξουαλικής φύσεως και πολλές φορές οι παιδόφιλοι στέλνουν στα υποψήφια θύματα φωτογραφίες παιδικής πορνογραφίας αλλά και πορνογραφίας ενηλίκων για να δώσουν την αίσθηση ότι αυτό είναι κάτι το αποδεκτό και φυσιολογικό. Η τακτική αυτή χρησιμοποιείται για να υπονομεύσει την απροθυμία των παιδιών στο να λάβουν μέρος σε σεξουαλική επαφή. Χρησιμοποιείται επίσης για να αποτρέψει το θύμα από το να ζητήσει προστασία από τους γονείς και τους δασκάλους του, αφού καταλήγει να νιώθει ένοχο που έχει ανταλλάξει τέτοιου είδους φωτογραφίες.
Συμβουλές
-Το παιδί πρέπει να κατανοήσει ότι σε χώρους όπως τα chat room δεν μπορούμε ποτέ να είμαστε σίγουροι για την ταυτότητα του άλλου, αν δεν τον γνωρίζουμε προσωπικά στον πραγματικό κόσμο. Επομένως, πρέπει να αντιμετωπίζει τις διαδικτυακές γνωριμίες με αρκετή επιφυλακτικότητα, καθώς ακόμη και τα άτομα που έχουν κερδίσει την εμπιστοσύνη του μπορεί να έχουν σκοπό να το βλάψουν.
-Υπάρχει η δυνατότητα αποθήκευσης των συνομιλιών. Συμβουλεύστε το παιδί να κρατά αντίγραφα συνομιλιών που το έφεραν σε δύσκολη θέση. Κάτι τέτοιο είναι ιδιαίτερα χρήσιμο για να μπορέσετε να κάνετε κάποια καταγγελία στην περίπτωση που κάποιος προσπαθεί να παρενοχλήσει ένα παιδί.
-Οι γονείς οφείλουν να είναι ενημερωμένοι για τις διαδικτυακές γνωριμίες των παιδιών τους ώστε, όταν παρατηρήσουν κάτι ύποπτο, να μπορέσουν να τα συμβουλέψουν αποτελεσματικά και να δράσουν άμεσα.
3. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΠΑΡΕΝΟΧΛΗΣΗ (cyberbullying)
· Μέσα σε ένα chat room ή κατά την ανταλλαγή άμεσων μηνυμάτων μπορεί κάποιος να επιχειρήσει να ενοχλήσει, κοροϊδέψει, προσβάλει ή γελοιοποιήσει ένα παιδί. Μπορεί να φτάσει ακόμη και στο σημείο να απειλήσει. . Είναι η επιθετική συμπεριφορά από πρόθεση με τη χρήση ηλεκτρονικών μέσων. Τέτοιου είδους συμπεριφορές μπορεί να κάνουν τα νέα άτομα να νιώθουν μοναχικά, δυστυχή και φοβισμένα, να αισθάνονται ανασφαλή και να πιστεύουν ότι κάτι δεν πάει καλά. Χάνουν την εμπιστοσύνη στον εαυτό τους και μπορεί να μην θέλουν να ξαναπάνε στο σχολείο ή να θέλουν να απομονωθούν από τις παρέες τους. Επιπλέον, σε ακραίες περιπτώσεις η συνεχής, επίμονη και έντονη παρενόχληση έχει οδηγήσει σε τρομερές συνέπειες όπως η πρόθεση για αυτοκτονία. Περιστατικά παρενόχλησης μεταξύ παιδιών και εφήβων μπορούν να συμβούν με πολύ διαφορετικές μορφές. Δεν εκδηλώνονται μόνο μέσω καυγάδων και επιθετικότητας, αλλά και μέσω διαφορετικών τύπων εκφοβισμού που αφήνουν το θύμα εκτεθειμένο.
§ Μηνύματα με απειλητικό ή προσβλητικό περιεχόμενο.
§ Ανάρτηση προσβλητικών/εξευτελιστικών φωτογραφιών, βίντεο και άλλου υλικού σε ιστοσελίδες όπου και άλλα άτομα έχουν πρόσβαση, όπως για παράδειγμα blogs, ιστοσελίδες κοινωνικής δικτύωσης, fora κ.α.
§ Η διάδοση φημών στο περιβάλλον του θύματος μέσω της χρήσης κινητού, ηλεκτρονικού ταχυδρομείων και μέσω άλλων υπηρεσιών ηλεκτρονικής επικοινωνίας.
ΠΟΙΟΙ ΑΠΕΙΛΟΥΝΤΑΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΟ
Οι έφηβοι εμφανίζονται ως η πιο ευάλωτη ηλικιακή ομάδα σε ότι αφορά το φαινόμενο του grooming. Σύμφωνα με έρευνα που δημοσίευσε το 2004 το περιοδικό «Journal of Adolescent Health», το 76% των ατόμων που υπέστησαν σεξουαλική παρενόχληση η οποία ξεκίνησε μέσω διαδικτυακής επικοινωνίας ανήκουν στην ηλικιακή ομάδα των 13 έως 15 ετών. Η συντριπτική πλειοψηφία αυτών είναι κορίτσια. Κατά την περίοδο της εφηβείας τα νεαρά άτομα εξερευνούν τη σεξουαλικότητά τους και προσπαθούν να ανεξαρτητοποιηθούν, κάνοντας την «προσωπική τους επανάσταση». Αυτή η στάση ανεξαρτησίας και η αναζήτηση νέων γνωριμιών μέσω Διαδικτύου, ως αγαπητού μέσου επικοινωνίας και κοινωνικής δικτύωσης, καθιστούν τους εφήβους την πιο ευαίσθητη ομάδα στο ζήτημα της πορνογραφίας αλλά και της σεξουαλικής παρενόχλησης.

4. ΚΛΟΠΗ ΤΑΥΤΟΤΗΤΑΣ
Κλοπή ταυτότητας στο Διαδίκτυο ονομάζεται η πρακτική του να χρησιμοποιεί κανείς την εικονική ταυτότητα ενός άλλου ατόμου, δηλαδή να χρησιμοποιεί το όνομα χρήσης (username) και τον κωδικό πρόσβασης (password) του ατόμου αυτού σε διάφορες διαδικτυακές υπηρεσίες, υποδύοντας έτσι το άτομο αυτό. Σκοπός όσων επιχειρούν κλοπή ταυτότητας μπορεί να είναι η οικονομική εξαπάτηση αλλά και ο εξευτελισμός ή η διάδοση φημών για ένα άτομο στο διαδικτυακό του περιβάλλον. Οι συνέπειες και φυσικά οι εκπλήξεις, με τις οποίες μπορεί κανείς να έρθει αντιμέτωπος, είναι πολλαπλές. Μπορεί κανείς να συναντήσει άπρεπα ή προσβλητικά μηνύματα που στέλνονται εξ ονόματός του, σχόλια σε blogs και fora. Σε ό, τι αφορά στους νέους, η κλοπή ταυτότητας τις περισσότερες φορές πραγματοποιείται κατά κύριο λόγο στις υπηρεσίες κοινωνικής δικτύωσης και γενικά στις εφαρμογές και τα εικονικά περιβάλλοντα στα οποία επικοινωνούν με τους ηλεκτρονικούς τους φίλους. Μπορεί, λοιπόν, κανείς να σφετεριστεί την ταυτότητα ενός ατόμου, είτε υποκλέπτοντας τους κωδικούς πρόσβασης όπως αναφέραμε παραπάνω, είτε ανοίγοντας ένα ψεύτικο προφίλ / λογαριασμό με το όνομα του άλλου ατόμου. Έτσι, πίσω από την κλεμμένη αυτή ταυτότητα, μπορεί να επικοινωνήσει με φίλους του ατόμου αυτού και να αναρτήσει φωτογραφίες και άλλο οπτικοακουστικό υλικό με σκοπό τον εξευτελισμό του ατόμου αυτού ή και τρίτων στο περιβάλλον του.
Θα πρέπει να λάβουμε εδώ υπόψη ότι αυτό το φαινόμενο έχει προεκτάσεις και εκτός του ψηφιακού κόσμου και ο εξευτελισμός ή η περιθωριοποίηση να συνεχίσει και στο προαύλιο του σχολείου ή στην παρέα του παιδιού
ΣΥΜΒΟΥΛΕΣ.
§ Συζητήστε για την ηλεκτρονική παρενόχληση με το παιδί σας και εμπνεύστε του εμπιστοσύνη, ώστε να απευθυνθεί σε εσάς σε περίπτωση που πέσει θύμα της. Μην απαγορεύετε τη χρήση του Διαδικτύου ως αντίδραση σε περιστατικό παρενόχλησης, γιατί αυτό θα αποθαρρύνει το παιδί να σας εμπιστευθεί.
§ Να είστε σε επιφυλακή για ενδείξεις ότι το παιδί σας έχει γίνει στόχος ηλεκτρονικής παρενόχλησης (π.χ. συναισθηματική αναστάτωση, αποφυγή φίλων, σχολείου, δραστηριοτήτων, πτώση επιδόσεων, σχόλια που αντανακλούν διαταραγμένες σχέσεις, είτε ηλεκτρονικά είτε φυσικά).
§ Πείτε στο παιδί να μην απαντά ποτέ σε μηνύματα παρενόχλησης που λαμβάνει. Καλό θα ήταν να τα φυλάξετε, ώστε σε περίπτωση καταγγελίας να μπορείτε να αποδείξετε την παρενόχληση.
§ Μην υποβαθμίζετε το συμβάν. Η παρενόχληση μπορεί να μην μείνει μόνο στο ηλεκτρονικό επίπεδο και να εξελιχθεί σε κάτι πολύ σοβαρό αν δεν δώσετε την πρέπουσα σημασία.
§ Αν η παρενόχληση είναι πολύ σοβαρή και συστηματική, απευθυνθείτε στον πάροχό σας για σύνδεση με το Διαδίκτυο, ή εάν η παρενόχληση λαμβάνει χώρα μέσω κινητού, στην εταιρία κινητής τηλεφωνίας μέσω των γραμμών επικοινωνίας ή της ιστοσελίδας της. Αν το πρόβλημα δεν ξεπεραστεί αλλάξτε αριθμό τηλεφώνου και ενημερώστε την ανοιχτή γραμμή Safeline.
§ Αν το παιδί σας αντιμετωπίζει ψυχολογικά προβλήματα ή προβλήματα συμπεριφοράς, επκοινωνήστε άμεσα με τη Γραμμή Βοηθείας του Ελληνικού Κέντρου Ασφαλούς Διαδικτύου στο τηλέφωνο χωρίς χρέωση 800 11 800 15.

ΚΑΝΟΝΕΣ ΚΑΛΗΣ ΣΥΜΠΕΡΙΦΟΡΑΣ ΣΤΟ ΔΙΑΔΙΚΤΥΟ Netiquette

Με τον όρο «Netiquette» (Network Etiquette) ονομάζουμε ένα σύνολο κανόνων για την ειρηνική και φιλική συμβίωση» στους εικονικούς κόσμους. Υπάρχουν τρόποι επικοινωνίας και ενέργειες που θεωρούνται «άπρεπες» και θα πρέπει να αποφεύγονται. Σας παραθέτουμε εδώ κάποιους από τους βασικούς κανόνες:
· Να θυμάστε πάντα ότι στο άλλο άκρο της σύνδεσης βρίσκεται ένας άνθρωπος, και όχι μια μηχανή, άσχετα αν επικοινωνείτε μέσω αυτής. Ποτέ λοιπόν μην ξεχνάτε τον «άνθρωπο». Σκεφθείτε πριν γράψετε κάτι, αν θα το λέγατε με τις ίδιες λέξεις στον παραλήπτη, έχοντας τον μπροστά σας. Σκεφθείτε τα συναισθήματά του. Είναι απίστευτα εύκολο να γίνει παρεξήγηση μέσω ενός email, απλά επειδή ο παραλήπτης δεν μπόρεσε να καταλάβει τον ύφος και το περιεχόμενο του μηνύματός σας. Και φυσικά δεν μπορεί να δει το πρόσωπό σας ούτε να ακούσει τη φωνή σας.
· Ακολουθείτε τους ίδιους κανόνες καλής συμπεριφοράς που έχετε μάθει και στην αληθινή ζωή. Στο Διαδίκτυο ισχύει το ίδιο επίπεδο ηθικής και σωστής συμπεριφοράς.
· Σεβαστείτε τον χρόνο των ατόμων με τα οποία επικοινωνείτε και σεβαστείτε την ταχύτητα σύνδεσης τους στο Διαδίκτυο, που μπορεί να είναι πολύ πιο αργή από τη δική σας. Π.χ., η αποστολή ηλεκτρονικών μηνυμάτων με μεγάλα αρχεία θα μπορούσε να εμποδίσει ή να επιβραδύνει σημαντικά την παραλαβή αλληλογραφίας του παραλήπτη. Ενημερώστε τον λοιπόν πριν το κάνετε.
· Σεβαστείτε τον ιδιωτικό χώρο των άλλων. Δεν είναι σωστό να διαβάζετε τα emails άλλων, ούτε και να ψάχνετε μέσα στα αρχεία τους. Σκεφθείτε αν θα θέλατε να το κάνουν αυτοί με τα δικά σας μηνύματα και αρχεία.
· Η συγγραφή ενός ηλεκτρονικού ταχυδρομείου με ΚΕΦΑΛΑΙΑ γράμματα ισοδυναμεί με φωνές. Μην το κάνετε, εκτός και εάν είναι πραγματικά απαραίτητο.
· Η αποστολή αλυσιδωτού ηλεκτρονικού ταχυδρομείου μπορεί να ενοχλήσει το δέκτη, εάν το μήνυμα δεν είναι αρκετά σημαντικό ή δεν έχει να κάνει με κάποιο ανθρωπιστικό σκοπό. Επίσης μπορεί να μπλοκάρει ή να επιβραδύνει το σύστημα ταχυδρομείου του παραλήπτη.
· Εάν στέλνετε το ίδιο μήνυμα σε διαφορετικούς ανθρώπους που δεν ξέρουν ο ένας τον άλλον(ακόμα και αν εσείς του γνωρίζετε όλους), πρέπει να συμπεριλάβετε όλες τις διευθύνσεις στον τομέα «bcc» (blind carbon copy, κρυμμένο αντίγραφο), για να αποφύγετε την δημοσίευση της διεύθυνσης του κάθε παραλήπτη στους άλλους.
· Συγχωρέστε ορθογραφικά ή συντακτικά λάθη, ή ακόμα «χαζές» (κατά την κρίση σας) ερωτήσεις, που κάνουν οι φίλοι σας όταν σας στέλνουν email, δεν είναι τόσο κακό. Όλοι μας ήμασταν κάποτε «πρωτάρηδες» στο Διαδίκτυο, και όλοι μας έχουμε κάνει κάποιο λάθος στο παρελθόν. Δεν πειράζει. Αν θέλετε πάντως να τα επισημάνετε, κάντε το με τρόπο, χωρίς να πληγώσετε τους φίλους σας, και όχι σε δημόσιο διαδικτυακό χώρο.
Πηγή: saferinternet.gr

GREEKLISH - Η ΓΛΩΣΣΑ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Η ΙΔΙΑΙΤΕΡΗ ΓΛΩΣΣΑ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗΣ ΚΑΙ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Όπως η γλώσσα είναι ένας οργανισµός που διαρκώς εξελίσσεται – ακόµα και µέσα από τη διάδοση, την επικράτηση δοµών που αρχικά θεωρούνταν λανθασμένες – έτσι εξελίσσεται και η κοινή παγκόσµια «γλώσσα» που εφευρέθηκε τις τελευταίες δεκαετίες και µε την οποία επικοινωνούν εκατοµµύρια άνθρωποι σε όλο τον κόσµο. Σπάζοντας µε αυτό τον τρόπο τα φράγµατα που υψώνουν οι τοπικές γλώσσες και διάλεκτοι ανάµεσα στους λαούς και συμβάλλοντας στη δημιουργία µιας διεθνούς κοινωνίας όπου όλοι µπορούν να «µιλήσουν» µε όλους.

1. ΠΕΡΙ GREEKLISH Ο ΛΟΓΟΣ

Είναι πλέον γνωστό ότι τα Greeklish, αυτή η υβριδική γλώσσα του Διαδικτύου, η οποία αντικαθιστά τους ελληνικούς χαρακτήρες με λατινικούς, είναι μέρος της καθημερινής ζωής ενός Έλληνα χρήστη ηλεκτρονικού υπολογιστή συνδεδεμένου στο Internet. Στο παρελθόν ήταν δύσκολη η αναγνώριση των ελληνικών χαρακτήρων από τους υπολογιστές, γιατί δεν παρείχαν ανάλογη υποστήριξη όλα τα υπολογιστικά συστήματα. Σήμερα τα λειτουργικά συστήματα υποστηρίζουν πολύ περισσότερες γλώσσες, μεταξύ των οποίων και τα ελληνικά, και είναι πιο εύκολο να επικοινωνήσουν Έλληνες μεταξύ τους στη μητρική τους γλώσσα στο Διαδίκτυο.

Ωστόσο πολλοί χρησιμοποιούν ακόμα τα greeklish γιατί είναι γρηγορότερα στην πληκτρολόγηση και δεν υπάρχει λόγος να έχουν σωστή ορθογραφία. Το διαδίκτυο σήμερα έχει και ελληνικό περιεχόμενο , ελληνικό χαρακτήρα . Σ΄ένα τόσο καινοφανές μέσο διαμορφώνονται νέα πρωτόκολλα επικοινωνίας, νέοι τρόποι συνομιλίας και κατανόησης.

Παρ' όλο που τα greeklish χρησιμοποιούνται ευρέως από τους Έλληνες χρήστες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου, δεν υπάρχει ένα συγκεκριμένο και καθορισμένο λατινοελληνικό αλφάβητο, το οποίο να ακολουθείται πιστά. «Οι χρήστες ηλεκτρονικού ταχυδρομείου μεταγράφουν τα ελληνικά ανάλογα με την ιδιοσυγκρασία τους, χρησιμοποιώντας ο καθένας το προσωπικό του λατινοελληνικό αλφάβητο, με συνέπεια άλλοτε μεγαλύτερη κι άλλοτε μικρότερη

Όπως ήταν αναμενόμενο, οι νέοι σε ηλικία χρήστες του ηλεκτρονικού ταχυδρομείου «συμφιλιώνονται» με τη χρήση λατινοελληνικών πολύ πιο εύκολα απ' ό,τι εκείνοι που βρίσκονται στην ηλικία των 35 έως 54 ετών. «Τον χαρακτηρισμό "αναγκαίο κακό" δέχονται όλοι οι χρήστες ηλικίας 35-44 ετών

Τύποι Greeklish

Τα Greeklish μπορεί να είναι ορθογραφικά, δηλαδή να ακολουθούν τους κανόνες της ελληνικής ορθογραφίας, ή να είναι φωνητικά, δηλαδή να σκοπεύουν στη φωνητική απόδοση των ελληνικών. Ο περισσότερος όμως κόσμος χρησιμοποιεί ένα "μικτό" σύστημα, που συνδυάζει το θέμα της ορθογραφίας με την φωνητική απόδοση, χωρίς η γραφή να έχει ισχυρή τυποποίηση.

Παραδείγματα:

- Φωνητικά greeklish: kalimera, pos iste;

- Ορθογραφικά greeklish: kalhmera, pws eiste?

ΕΡΕΥΝΑ ΓΙΑ ΤΗ ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ GREEKLISH

ΓΙΑΤΙ ΧΡΗΣΙΜΟΠΟΙΕΙΤΕ ΛΑΤΙΝΙΚΟΥΣ ΧΑΡΑΚΤΗΡΕΣ;
ΓΥΝΑΙΚΕΣ			ΑΝΔΡΕΣ
Πιθανές απαντήσεις	Ελληνο- καναδές	Ελληνίδες	Ελληνο- καναδοί	Έλληνες
Είναι πιο γρήγορο	43%	33,5%	50%	-
Δε χρειάζεται ορθογραφική διόρθωση	14%	-	-	-
Ο Η/Υ δεν υποστηρίζει Ελληνικούς χαρακτήρες	29%	66,5%	25%	66,5%
Είναι πιο εύκολο	14%	-	25%	-

Από το μικρό αυτό δείγμα που έχουμε στα χέρια μας παρατηρούμε ότι το μεγαλύτερο ποσοστό των ερωτηθέντων απάντησε ότι ο υπολογιστής δεν διαθέτει την κατάλληλη υποστήριξη για των ελληνικών χαρακτήρων. Από τα σχόλια που έκαναν οι συμμετέχοντες στο ερωτηματολόγιο διαφάνηκε ότι οι Έλληνες έδωσαν την συγκεκριμένη απάντηση αναφερόμενοι στους παραλήπτες των μηνυμάτων τους, για τους οποίους θεωρούν ότι δεν διαθέτουν την κατάλληλη υποστήριξη για τα Ελληνικά, ειδικά στην περίπτωση εκείνων που ζουν στο εξωτερικό. Από την άλλη πλευρά, παρατηρούμε μια σταθερή τάση των χρηστών προς την ταχύτητα και την ευκολία, κάτι που είναι και χαρακτηριστικό των λατινο-ελληνικών χαρακτήρων, ειδικά από τους Ελληνο-Καναδούς χρήστες. Υπολογίζουμε ότι κάτι τέτοιο έχει να κάνει και με το γεγονός της μη ορθογραφικής διόρθωσης, ακόμη κι αν δεν διαφαίνεται καθαρά από τις απαντήσεις.

Με την βοήθεια των σχολίων των ερωτηθέντων παρατηρήσαμε ότι η πλειοψηφία των γυναικών που συμμετείχαν στο ερωτηματολόγιο ανησυχεί για το φαινόμενο των Greeklish και τις επιπτώσεις του στην Ελληνική γλώσσα, ενώ είχαμε μεικτά δείγματα από τους άνδρες. Η μεγαλύτερη ανησυχία επικεντρώνεται στον τομέα της ορθογραφικής γνώσης των ελληνικών, που τείνει να συρρικνώνεται, καθώς και στον τομέα του τονισμού των λέξεων, στον οποίο δεν δίνεται καμία σημασία κατά την διάρκεια γραφής των λατινο-ελληνικών. Από την άλλη πλευρά, εκείνοι που τάσσονται υπέρ των λατινο-ελληνικών πιστεύουν ότι τα Greeklish είναι απλώς ένας εύκολος τρόπος επικοινωνίας μέσω του Διαδικτύου, χωρίς ιδιαίτερες επιπτώσεις στην καθεαυτή Ελληνική γλώσσα.

Παρόλα αυτά, όπως γράφει και ο Γιάννης Ανδρουτσόπουλος στο περιοδικό “Exegesis” (2000), τα Greeklish είναι μια πραγματικότητα, ανεπίσημη μεν, αλλά καθημερινή. Μια ολόκληρη γενιά νέων (και λιγότερο νέων) Ελλήνων τα χρησιμοποιούν —κι απ' ό,τι φαίνεται θα συνεχίσουν να τα χρησιμοποιούν για αρκετό καιρό ακόμη— σαν όχημα επαγγελματικής και ιδιωτικής επικοινωνίας. Χρέος δικό μας είναι να δεχθούμε αυτό το εργαλείο κάτω από ορισμένες συνθήκες, που θα το κάνουν να πάψει να αποτελεί “θανάσιμη απειλή” για την Ελληνική γλώσσα και την ιστορία της. Από έρευνα του Γ. Ανδρουτσόπουλου

Πηγή: Αντώνης Βαλασάκης τα greeklish στα emailτων Ελλήνων

2. Η ΝΕΑ ΑΡΓΚΟ ΤΗΣ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑΣ

Η ηλεκτρονική γλώσσα του διαδικτύου είναι υβριδική

Ως τύπος επικοινωνίας, το ηλεκτρονικό μήνυμα έχει πλέον αποκτήσει παγκοσμιοποιημένες συμβάσεις. Οι γλωσσολογικές μελέτες συγκλίνουν στο ότι αποτελεί υβριδικό κείμενο, που αντλεί και συνδυάζει επιλογές ύφους από την αλληλογραφία, τις τηλεφωνικές συνδιαλέξεις, τα μηνύματα σε αυτόματο τηλεφωνητή και τις συνομιλίες.

Οι έμπειροι διαδικτυακοί χρήστες διανθίζουν τα κείμενά τους (προσωπικά κείμενα, συνομιλίες) με ευφάνταστες εναλλαγές κωδίκων. Ο γλωσσικός κώδικας καλύπτει ένα ευρύ φάσμα επιλογών: από τη δημοτική, την ακραιφνή αργκό, ως τους ξενόγλωσσους όρους που συμφύρονται σε πρωτότυπους συνδυασμούς με ελληνικά και τα καθιερωμένα πλέον γκρίκλις.

Oι εναλλαγές κώδικα στα ηλεκτρονικά μηνύματα αποτελούν στρατηγικές με τις οποίες οι χρήστες μαθαίνουν να λειτουργούν μέσα σε ένα «παράδοξο» περιβάλλον. Ένα περιβάλλον που μοιάζει με προφορική επικοινωνία, εφόσον είναι άμεσο (η απάντηση σε ένα μήνυμα μπορεί να έρθει σε λίγα λεπτά), αλλά έχει και τους περιορισμούς της γραπτής επικοινωνίας, με πρώτο και κυριότερο την έλλειψη παραγλωσσικών στοιχείων

Επίσης το ΛΕΞΙΚΟ ΤΩΝ SOCIAL MEDIA περιλαμβάνει ένα ευρύτατο σύνολο συμβόλων που χρησιμοποιούνται στην από Twitter επικοινωνία και ανανεώνονται με ταχύτατους ρυθμούς. Είναι τα σύγχρονα ιερογλυφικά , τα «ιδεογράμματα» της σύγχρονης επικοινωνίας

Πχ

Emoticon	Τι σημαίνει
:X	θα κρατήσω το στόμα μου κλειστό
:@	μπερδεύτηκα
:O	έμεινα με το στόμα ανοιχτό

Η αργκό αυτή εφευρέθηκε κυρίως για λόγους οικονομίας χρόνου (άλλο να γράφεις «έχω σκάσει στα γέλια» και άλλο να καθαρίζεις µε ένα LOL) αλλά και χώρου καθώς οι 141 χαρακτήρες του Τwitter (µόνο τόσοι επιτρέπονται ανά µήνυµα) «φωνάζουν» για λιτότητα λέξεων και έγινε γρήγορα µόδα ανάµεσα στους σεσημασμένους χρήστες. Αρκετοί εκ των οποίων, συμμετέχοντας στο τρελό πανηγύρι της επικοινωνίας, αστεϊζόµενοι ή επιχειρώντας να µιλήσουν µε τον δικό τους, ανορθόδοξο τρόπο, συχνά–πυκνά εφοδιάζουν αυτό το πρωτότυπο (και θεότρελο) ηλεκτρονικό λεξικό µε νέα «ιδεογράµµατα» που αφορούν συντµήσεις λέξεων (κυρίως στην αγγλική) ή µικροσκοπικά ευφάνταστα σκιτσάκια που δηµιουργούνται µε τη χρήση γραµµάτων, αριθµών, σηµείων στίξεως κ.ά.
Πρόκειται για την πλέον ταχύτατα εξελισσόµενη «γλώσσα» στον κόσµο. Μια γλώσσα που προκαλεί την αντίδραση όσων (όχι άδικα) κάνουν λόγο για αναίρεση της γλώσσας, για αδυναµία ορθής διατύπωσης των σκέψεων µας, για νέες γενιές που δεν θα γνωρίζουν ούτε πώς να µιλήσουν, ούτε πώς να γράψουν. Αλλά και που βρίσκει υποστηρικτές. Σύµφωνα µε έρευνα που είχε γίνει στον Καναδά οι ειδικοί εντυπωσιάστηκαν από τη δηµιουργικότητα και τη ρευστότητα της γλώσσας των instant messages. Και αποφάνθηκαν ότι οι έφηβοι που τα χρησιµοποιούν είναι «ιδιαιτέρως δυναµικοί και δηµιουργικοί στη χρήση της γλώσσας τους» αναφερόµενοι σε µία σύγχρονη µορφή κοινωνικοποίησης. Την ίδια στιγµή δεν είναι τυχαίο ότι εφέτος λανσαρίστηκε και καµπάνια κινητής τηλεφωνίας – η πρώτη – σε greeklish για την ελληνική αγορά...
Πηγές :

1. Της Αλεξάνδρας Γεωργακοπούλου «Το ηλεκτρονικό μήνυμα είναι υβριδικό κέιμενο»

2. Δώρα Παυλίδου, Κοσμάς Βίδος Το Βήμα 27/11/2011

ΓΙΑΤΙ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΕΙ Η ΧΡΗΣΗ ΤΩΝ GREEKLISH

AΠΟΨΕΙΣ:

Α. «Οι νέοι θα πληρώσουν ακριβά τα greeklish»

Τον κίνδυνο της «αποξένωσης» των Ελλήνων από την εικόνα των ελληνικών λέξεων, λόγω της αυξανόμενης χρήσης των «greeklish», επισήμανε ο καθηγητής της Γλωσσολογίας Γεώργιος Μπαμπινιώτης, προειδοποιώντας ότι «οι νέοι άνθρωποι θα το πληρώσουν ακριβά». «Τα greeklish είναι ο καλύτερος δρόμος αποξένωσης από την εικόνα της λέξης. Αυτό μπορεί οι νέοι άνθρωποι να το πληρώσουν ακριβά. Έχουμε ελληνικές γραμματοσειρές και μπορούμε, αξιοποιώντας το Διαδίκτυο και τα ηλεκτρονικά μέσα, να χρησιμοποιούμε τις ελληνικές γραμματοσειρές που έχουν το προτέρημα να δίνουν την εικόνα της λέξης, το οπτικό ίνδαλμα, και να μας συμφιλιώνουν με την ορθογραφία της λέξης και με τη σημασία της». Γ. Μπαμπινιώτης

Β. «Η γλώσσα μας, η αρχαιότατη αλλά πάντα σύγχρονη και ζώσα, αυτή η γλώσσα που εμπλούτισε όχι μόνο τη λατινική, αλλά και τις κυριότερες ευρωπαϊκές γλώσσες, που έχει και οπτικά συνδεθεί άρρηκτα με το αλφάβητό μας, δεν είναι δυνατόν να υποστεί μείωση με την κατάργησή του από εμάς τους ίδιους. Είναι αδιανόητο να δεχθούμε ως Έλληνες τη μεταμφίεση της γραφής μας με την κατάργηση πολλών γραμμάτων της που δεν πέρασαν στο λατινικό αλφάβητο, και με την αντικατάστασή τους από άλλα υποτίθεται ηχητικώς παραπλήσια γράμματά του.»

Διακήρυξη για την ελληνική γλώσσα από σαράντα ακαδημαϊκούς

Γ. Πλην ελαχίστων εξαιρέσεων σήμερα, οι ελληνικοί χαρακτήρες υποστηρίζονται θαυμάσια στο διαδίκτυο. Επομένως δεν υπάρχει λόγος χρήσης των greeklish.

Δ. Κείμενα γραμμένα με αυτό το σύστημα γραφής, είναι δυσανάγνωστα και πολλές φορές δυσνόητα. Πολλοί χρήστες του διαδικτύου αποφεύγουν να διαβάζουν μεγάλα κείμενα γραμμένα σε greeklish, καθώς είναι ιδιαίτερα κουραστικά κατά την ανάγνωση.

Ε. Τα greeklish στις ιστοσελίδες, αποτελούν τροχοπέδη για βασικές λειτουργίες, όπως αυτήν της αναζήτησης. Εκτός αυτού, σήμερα, τα greeklish σε μια ιστοσελίδα μειώνουν το κύρος της.

Στ. Πολλοί προσπαθούν να κρύψουν την ανορθογραφία τους, οχυρωμένοι πίσω απ’ αυτόν τον τύπο γραφής. Άλλωστε υπάρχει ανάλογο εργαλείο ορθογραφίας και αυτόματης διόρθωσης στα περισσότερα προγράμματα. Μάλιστα, πολλοί χρήστες που χρησιμοποιούν αυτόν τον τύπο γραφής, επικαλούνται την δικαιολογία ότι «με τα greeklish» δεν χρειάζεται να γράφεις ορθογραφημένα. Παρ’ όλα αυτά όμως, υποσυνείδητα οι περισσότεροι προσπαθούν να γράψουν «ορθογραφημένα greeklish»!

ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ ΕΚΘΕΣΗ Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥ

ΝΕΑ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΓΛΩΣΣΑ Α΄ ΛΥΚΕΙΟΥ
ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ (μια συνοπτική απόδοση των οδηγιών για τη νέα προσέγγιση του μαθήματος)

Α. ΣΚΟΠΟΘΕΣΙΑ: ΠΑΡΑΔΟΣΙΑΚΟΙ ΚΑΙ ΝΕΟΙ ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΙ
Κοινωνιοκεντρικός προσανατολισμός του γλωσσικού γραμματισμού, δηλ. απόκτηση γλωσσικής επάρκειας και κριτικού γραμματισμού

Β. ΕΙΔΙΚΟΤΕΡΟΙ ΣΤΟΧΟΙ
Να αναδειχθούν οι παρακάτω παράμετροι του μαθήματος:
• Η ποικιλότητα ως εγγενές γνώρισμα των γλωσσών που συνδέεται με την αντίστοιχη ποικιλότητα των κοινωνιών
• Παραγωγή ποικίλων κειμένων σε συνάρτηση με αντίστοιχη ποικιλία κοινωνικών αναγκών και πρακτικών
• Γνωριμία των μαθητών με τα χαρακτηριστικά κειμενικών ειδών και κατανόηση των επικοινωνιακών αναγκών που διαμορφώνουν την ποικιλία των κειμένων (πχ. ερευνητική εργασία, περιγραφή , αφήγηση, επιχειρηματολογία, πειθώ)
• Δομογλωσσικά στοιχεία: οι επικοινωνιακές και κοινωνικές περιστάσεις καθορίζουν τις επιλογές στη διάταξη της δομής του κειμένου, στον τρόπο ανάπτυξης της παραγράφου εξασφάλιση συνοχής (γλωσσικό) – συνεκτικότητας (νοηματικό)
• Το μέσο είναι μήνυμα: το μέσο διαμορφώνει το παραγόμενο είδος λόγου (προφορικός – γραπτός – πολυτροπικός λόγος)
• Υφολογική – ειδολογική ποικιλία : εξοικείωση με ποικιλία ποικίλων τύπων κειμένων

ΣΤΟΧΟΣ πάντα παραμένει η ενδυνάμωση της επικοινωνιακής αποτελεσματικότητας των μαθητών

Γ. ΑΞΟΝΕΣ ΓΥΡΩ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΟΠΟΙΟΥΣ ΔΟΜΕΙΤΑΙ ΤΟ ΝΕΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ ΣΠΟΥΔΩΝ

1. ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΟΣΜΟ – ΑΞΙΕΣ – ΠΕΠΟΙΘΗΣΕΙΣ (τα ζητήματα που διερευνώνται)
- Παροχή ευρείας παιδείας αισθητικό κριτήριο
κοιν/πολιτικός προβληματισμός
εξοικείωση με πολυπολιτισμικότητα
ανοχή στη διαφορετικότητα
ΜΕΣΟ ΕΠΙΤΕΥΞΗΣ: η ανάδειξη αντιτιθέμενων απόψεων κατανόηση / επιχειρηματολογία
Αυτός ο άξονας έχει ανοιχτό περιεχόμενο: η επιλογή ζητημάτων και κειμένων από τον εκπαιδευτικό πρέπει να εναρμονίζεται με βασικές αρχές:
Ποικιλία θεμάτων
Θεματικές ενότητες από το σχολικό εγχειρίδιο και άλλες πηγές
Συνεξέταση διαφορετικών εκδοχών για ένα θέμα

2. ΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΙ – ΔΕΞΙΟΤΗΤΕΣ
Χρήση νέων τεχνολογιών
Κειμενική πολυτροπικότητα
Κριτικός γραμματισμός

3. ΓΝΩΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗ ΓΛΩΣΣΑ
Εξυπηρετούν την κριτική ανάγνωση και προσέγγιση όχι μόνο των κειμένων αλλά και του κόσμου
ΓΛΩΣΣΙΚΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ: προέρχονται από τα ισχύοντα σχολικά βιβλία

4. ΔΙΔΑΚΤΙΚΕΣ ΠΡΑΚΤΙΚΕΣ: ο μαθητής πρωταγωνιστής στη διερεύνηση ζητημάτων και προβλημάτων.
ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΕΣ ΕΡΓΑΣΙΕΣ
- Κριτκή προσέγγιση ζητημάτων
- Καλλιέργεια γλωσσικής επάρκειας μαθητών
- Γνώσεις για τον κόσμο
- Τεκμηριωμένη τοποθέτηση σ΄ ένα θέμα
- Αξιοποίηση εντύπων και διαδικτυακών πηγών για αναζήτηση πληροφοριών
- Παραγωγή λόγου με αξιοποίηση όλων των μέσων (παραδοσιακών + ψηφιακών)

ΕΥΕΛΙΞΙΑ ΕΠΙΛΟΓΩΝ ΣΤΟΝ ΟΡΙΖΟΝΤΙΟ ΚΑΙ ΚΑΘΕΤΟ ΑΞΟΝΑ

Δ. ΜΕΘΟΔΟΛΟΓΙΑ
- Η ανάπτυξη της παραγράφου συνδέεται ΄πάντα με κειμενική κατηγορία
- Αντιτιθέμενες απόψεις
- Γλωσσικοί – σημειωτικοί πόροι / θέματα οικεία στους μαθητές/ σταδιακή μετάβαση από τον ανεπίσημο στον επιστημονικό λόγο
- Πόροι: από σχολικά εγχειρίδια και άλλων μαθημάτων
- Εργασία / project
- Ανάδειξη της ελληνικής πραγματικότητας αλλά και της πολυπολιτισμικότητας
- Η διδασκαλία μορφοσυντακτικών φαινομένων μόνο σε εκείνα που δυσκολεύονται οι μαθητές (πχ. αδυναμίες στην έκφραση – ορθογραφία – σύνταξη)
- Αξιοποίηση των ΤΠΕ
- Η παραγωγή λόγου δε γίνεται ευκαιριακά αλλά συστηματικά , καθώς είναι οργανικό συστατικό των σχεδίων εργασίας από τα παιδιά
- Συγκριτική μελέτη κειμένων με διαφορετικές απόψεις (πχ. διερεύνηση των αιτίων που προκαλούν αυτές τις διαφορές)
- Παρουσίαση λογοτεχνικών έργων - παραγωγή λόγου (συνδυασμός με διδακτικές προτάσεις λογοτεχνίας Α΄Λυκείου)

Ε. ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗ
- Εξέλιξη μαθητών με κριτήριο τη συμμετοχή, τη συνεργασία, το γραμματισμό
- Αυτό – αξιολόγηση: προσωπικός φάκελος μαθητή με παραδοτέο υλικό (ακόμα και σε ηλεκτρονική μορφή)
- Ετερο- αξιολόγηση: παραγωγή γραπτού λόγου – κειμένων που σχολιάζουν μεταξύ τους τα παιδιά
- Ειδικές δοκιμασίες : πχ. κατανόηση – παραγωγή κειμενικού είδους (μονοτροπικού ή πολυτροπικού) με επικοινωνιακό πλαίσιο

ενδεικτικές απαντήσεις κεντρικής επιτροπής εξετάσεων

Επειδή οι περισσότεροι μαθητές έχουν απορίες σχετικά με τις ερωτήσεις που δόθηκαν σήμερα στις εξετάσεις , παρατίθενται οι ενδεικτικές απαντήσεις που έδωσε η κεντρική επιτροπή εξετάσεων , χωρίς ωστόσο αυτές να είναι 100% δεσμευτικές για τους μαθητές.

"Δίνονται οι παρακάτω ενδεικτικές απαντήσεις και λύσεις των θεμάτων και υπενθυμίζεται για άλλη μία φορά ότι κάθε απάντηση ή λύση επιστημονικά τεκμηριωμένη είναι αποδεκτή. "
Β2. α) Δυο από τους παρακάτω τρόπους: διαίρεση, παραδείγματα, σύγκριση-αντίθεση,
β) Θεματική Περίοδος:«Σ' αυτόν τον ... γκρίνιες»

Λεπτομέρειες: «Η μία ... Αφρική».

Κατακλείδα: Δεν έχει.
Β3. α) «Πληροφοριακή Βόμβα»: Τίτλος βιβλίου
«Τι να το κάνω ... πυρετό;»: Μεταφορά αυτούσιων λόγων και, λεπτή ειρωνεία (Να θεωρηθεί σωστή οποιαδήποτε απάντηση από τις δύο).
«Πληροφοριακό άγχος»: Επιστημονικός όρος
β) ορθώνονται τρεις γκρίνιες
η επανάσταση δεν διαχέεται αμέσως
να γίνει κτήμα του ελληνικού λαού
ένα κατακερματισμό της εμπειρίας
πλημμύρα των αιρετικών κειμένων
διασπείρει σύγχυση
το παλιό δεν έχει πεθάνει
το καινούριο δεν έχει γεννηθεί

Β4. α) ενδεχόμενων, δυνατών
λησμονείς
κατατεμαχισμό, κομμάτιασμα, τεμάχισμα
μεταβάλλεται
διασκορπίζει, διαδίδει

β) ανύπαρκτο
απροσπέλαστο, απρόσιτο
αποδοχή , κατάφαση
παράλογο, άλογο, ασύνετο
αβέβαιος, ανασφαλής

Τα μοναστήρια, η τυπογραφία και το διαδίκτυο

(ολόκληρο το άρθρο του Πάσχου Μανδραβέλη)
Τις τελευταίες δεκαετίες έχει αναπτυχθεί ένας «προοδευτικός συντηρητισμός» για κάθε νέα τεχνολογία. Η άρνηση της τεχνολογικής προόδου γίνεται λίγο της μόδας.
________________________________________
Ένας από τους δημοφιλείς παραλληλισμούς της εποχής μας έχει να κάνει με τα μοναστήρια και το internet. Είναι πολλοί εκείνοι που ασπάζονται την ιδέα ότι το διαδίκτυο φέρνει το τρίτο κύμα στην επανάσταση της γνώσης. Το πρώτο ήταν η γραφή, το δεύτερο η τυπογραφία και το τρίτο αυτό που ζούμε τώρα. Υποστηρίζουν ότι όπως η τυπογραφία έσπασε το άβατο των μοναστηριών στη γνώση, πήρε τα βιβλία που ήταν στις βιβλιοθήκες και τις έκανε κοινό κτήμα των επιμέρους κοινωνιών, έτσι και το internet προχωρεί στον περαιτέρω εκδημοκρατισμό της γνώσης σπάζοντας γεωγραφικούς και ταξικούς φραγμούς. Πραγματικά: ένα παιδί από κάποιο χωρίο της Φλώρινας μπορεί, σήμερα, σχετικά εύκολα να έχει πρόσβαση σε βιβλία που πριν είκοσι χρόνια εμείς δεν είχαμε φανταστεί, ακόμη και να παρακολουθήσει βιντεοσκοπημένα μαθήματα των μεγαλύτερων καθηγητών στα μεγαλύτερα πανεπιστήμια του κόσμου. Υπάρχει πλέον πιο ισότιμη πρόσβαση στη γνώση. Ζούμε ένα επιπλέον κύμα εκδημοκρατισμού της γνώσης.
Σ' αυτή τη θεώρηση υπάρχουν δύο γκρίνιες. Δεν θα έλεγα κριτικές, διότι δεν είναι τεκμηριωμένες, αλλά θα τις ονόμαζα «γκρίνιες». Η μία έχει να κάνει με την άρνηση της τεχνολογία, εξαιτίας των πιθανών κινδύνων που έχει η ανάπτυξή της. Ο Πολ Βιρίλιο για παράδειγμα μας είπε, για παράδειγμα, ότι η κοινωνία της γνώσης ενέχει κινδύνους, αλλά άγνωστους. Δεν τους ξέρει, αλλά είναι σίγουρος ότι υπάρχουν. «Μεταμοντερνιά», λέγεται επί το λαϊκότερον αυτός ο τρόπος σκέψης.
Η δεύτερη γκρίνια έχει να κάνει με «τα παιδάκια της Αφρικής». Το ακούμε για κάθε νέα τεχνολογία: «τι να το κάνω, ρε, εγώ το εμβόλιο για το Αλτσχάιμερ, όταν τα παιδιά της Αφρικής δεν έχουν ούτε ασπιρίνη για τον πυρετό;» Το επιχείρημα έχει εν μέρει λογική. Πραγματικά «τι να το κάνεις το εμβόλιο για το Αλτσχάιμερ, αν δεν έχεις Αλτσχάιμερ;» Αν όμως αποκτήσεις, το πρώτο που ξεχνάς είναι τα «παιδάκια της Αφρικής».
Εντάξει! Το ψηφιακό χάσμα είναι ένα υπαρκτό και μεγάλο πρόβλημα, αλλά δεν αρκεί να ακυρώσει το πλεονέκτημα της νέας τεχνολογίας -παρ' όλο που το προσπαθούν πολλοί. Καμιά τεχνολογία, καμιά επανάσταση δεν διαχέεται αμέσως σε όλη την υφήλιο. Ο Γουτεμβέργιος τύπωσε την πρώτη Βίβλο το 1455, στην Ελλάδα η τυπογραφία ήρθε στις αρχές του 19ου αιώνα. Όσο για το τυπωμένο βιβλίο ακόμη πασχίζουμε να γίνει κτήμα του ελληνικού λαού. Το σημαντικό όμως είναι ότι η επανάσταση έγινε και ακόμη προχωρεί. Εξάλλου, αυτοί που μιλούν για ψηφιακό χάσμα στην Αφρική πρέπει να αναλογιστούν ποιο είναι το τυπογραφικό χάσμα του δυτικού κόσμου με την Αφρική.
Το σημαντικό όμως είναι ότι πολλοί περισσότεροι άνθρωποι μπορούν να μετέχουν ισότιμα στην κοινωνία της γνώσης, και πλέον όχι μόνο ως αναγνώστες αλλά και ως συγγραφείς. Στον κυβερνοχώρο, οικονομικά και τεχνολογικά όλοι βρίσκονται στο ίδιο σημείο εκκίνησης. Στο διαδίκτυο, το άρθρο ενός δημοσιογράφου είναι εξίσου προσβάσιμο από το άρθρο ενός πιτσιρίκου. Και στην περίπτωση του γνωστού «πιτσιρίκου» έχει και μεγαλύτερη αναγνωσιμότητα, από ότι τα άρθρα πολλών καθιερωμένων δημοσιογράφων. Δηλαδή, τα δίκτυα επικοινωνιών ισοπεδώνουν παλιές ιεραρχίες της βιομηχανικής κοινωνίας και απομένει να δούμε αν θα συνθέσουν νέες. Και δεν μιλάμε μόνο για το internet. Παρατηρήθηκε στις επιχειρήσεις ότι τα εσωτερικά δίκτυα επικοινωνιών έκαναν παρωχημένες πολλές θέσεις εργασίας εργοδηγών και άλλων εργαζόμενων που χαρακτηρίζονται από τον όρο «middle management». Τα μεσαία στελέχη μιας επιχείρησης χρειάζονται για να μεταφέρουν τις εντολές της διοίκησης από τα πάνω προς τα κάτω. Οι γραφειοκράτες οποιουδήποτε μηχανισμού αυτό το ρόλο επιτελούν. Πολλοί έχασαν την δουλειά τους, επειδή τα ηλεκτρονικά δίκτυα έκαναν τον ρόλο τους παρωχημένο.
Τα δίκτυα υπολογιστών λοιπόν ισοπεδώνουν ιεραρχίες. Στον κυβερνοχώρο λειτουργεί καθένας σύμφωνα με τις ανάγκες του και καθένας σύμφωνα με τις δυνατότητές του.
Δεν είναι όμως αυτή η μοναδική επίπτωσή τους. Ο Μάρσαλ Μακλούαν είχε επιχειρηματολογήσει ότι χωρίς τυπογραφία δεν θα είχαμε ποτέ εθνική συσσωμάτωση. Πραγματικά η τυπογραφία έκανε δυνατή την καθολική εκπαίδευση, και η εκπαίδευση είναι ο μηχανισμός κοινωνικοποίησης των νέων. Η κοινή εμπειρία, οι κοινοί μύθοι, οι κοινές θεωρίες χρειαζόταν ως όχημα το τυπωμένο κείμενο για να διαχυθούν. Με άλλα λόγια όταν λίγοι μιλούν και πολλοί ακούν δημιουργούνται συλλογικότητες βασισμένες ακόμη και σε παραλογισμούς. Τα μονόδρομα μέσα μαζικής ενημέρωσης είναι χρήσιμα σε κάθε εξουσία, σε κάθε κυρίαρχη ιδεολογία για να αναπαραχθεί. Αυτό συνέβη και με την εθνική ιδεολογία.
Mε τον καιρό όμως, την δικτύωση του κόσμου και τον πολλαπλασιασμό των Mέσων αυτή η τάση άρχισε να αντιστρέφεται. H δημιουργία αυτού που ο Marshal McLuhan ονομάζει «παγκόσμιο χωριό» διαβρώνει σιγά-σιγά τις βάζεις του αμιγούς εθνικού κράτους. H μεταφορά γνώσης και εμπειριών απ' όλο τον κόσμο μέσω των Δικτύων, της δορυφορικής τηλεόρασης κ.λ.π. δημιουργεί ένα ενιαίο παγκόσμιο πολιτισμό, στον οποίο λόγω ιστορικών συγκυριών κυριαρχεί το αμερικανικό μοντέλο. Oλόκληρος ο κόσμος έχει γίνει ένα απέραντο χωνευτήρι πληθυσμών, όπου στην Nέα Yόρκη τρώνε μουσακά, στην Aθήνα ακούνε ραπ και στην Iερουσαλήμ βλέπουν ταινίες του Mπελίνι. H έννοια του κλειστού έθνους σε ένα ανοιχτό επικοινωνιακό περιβάλλον δεν έχει πια νόημα.
Oι μεγάλες όμως ενοποιητικές έννοιες, όπως είναι το έθνος, που άνθισαν την εποχή και λόγω των Mαζικών Mέσων δέχονται και μια άλλη επίθεση εκ των έσω. H πληθώρα των δίαυλων επικοινωνίας κατακερματίζει την κοινή εμπειρία που λειτουργούσε ως ενοποιητικό στοιχείο και την θέση της παίρνουν αποσπασματικές εμπειρίες. Ήταν διαφορετικά, για παράδειγμα, όταν στην Eλλάδα υπήρχαν δύο τηλεοπτικά κανάλια (με καλό ή κακό πρόγραμμα - δεν έχει σημασία) και ολόκληρη η επικράτεια είχε κοινό σημείο αναφοράς (έστω ως συζήτηση την επόμενη μέρα στο γραφείο) και θα είναι διαφορετικά όταν θα υπάρχουν τα μπουκέτα των 100 δορυφορικών καναλιών, των 50 εφημερίδων και των εκατομμυρίων web sites στο Internet. Tώρα οι κοινές μας (έστω διαμεσολαβημένες) εμπειρίες κατακερματίζονται και η ενοποιητική ιδιότητα των MME αντιστρέφεται. Έτσι λοιπόν με όχημα τα Mέσα Eπικοινωνίας βαδίζουμε προς ένα παγκόσμιο πολιτισμό με μικρές πληθυσμιακές ομάδες που δεν θα βασίζονται σε κάποια κοινή μεγάλη ιδέα, αλλά σε κάποια κοινά ενδιαφέροντα.
Αυτό ο κατακερματισμός της εμπειρίας τρομάζει πολλούς. Είναι διαφορετικά και πολύ πιο εύκολα τα πράγματα να έχεις τρεις εφημερίδες να ορίζουν την πολιτική ατζέντα, να έχεις δύο κανάλια που σου επισημαίνουν τι είναι σημαντικό να δεις και (γιατί όχι;) να σκεφτείς και να έχεις δέκα βιβλία τον χρόνο για να διαμορφώσεις φιλοσοφία ζωής, αντί αν έχεις εκατομμύρια από δαύτα και να ψάχνεις να βρεις άκρη. Σίγουρα, οι παρέες, οι κοινότητες δένονται πάρα πολύ όταν όλοι έχουν δει τον «Άγνωστο Πόλεμο» κι έχουν ένα κοινό θέμα συζήτησης, αντί να πας την επόμενη μέρα στο γραφείο και ο ένας να έχει δει Αντενα, ο άλλος MTV, ο τρίτος CNN, ο τέταρτος ένα βίντεο στο YouTube κ.λπ. Η κοινότητα χρειάζεται την κοινή εμπειρία για να είναι κοινότητα. Από την άλλη, όλη αυτή η πληθώρα διαθέσιμων πληροφοριών μετατρέπεται σε άγχος. «Πληροφοριακό άγχος» το ονομάζουν κάποιοι ψυχολόγοι: να προλάβω να δω το ένα, να διαβάσω το άλλο, να μην χάσω το τρίτο κ.λπ. ώστε να μην είμαι εκτός θέματος και εκτός της κοινότητας που ζω και λειτουργώ. Αυτό το άγχος είναι λογικό να υπάρχει και να μεγεθύνεται, όσο μεγαλώνει το ποσό των πληροφοριών που όλοι έχουμε διαθέσιμες.
Η μία λύση για να αντιμετωπιστεί αυτό το άγχος είναι να αρνηθείς την επανάσταση. Να γίνεις κάτι σαν τους «Άμις» της Μασαχουσέτης, μια θρησκευτική σέχτα που ζει χωρίς ηλεκτρικό, χωρίς τηλέφωνο, όπως ζούσαν οι άνθρωποι στον 19ο αιώνα. Αυτή είναι η πρόταση του Άντριου Κιν ενός βρετανού τεχνογκουρού που αποφάσισε να απόσχει από τα ψηφιακά εγκόσμια. Στο βιβλίο του «The Cult of the Amateur - How Today's Internet is Killing Our Culture and Assaulting Our Economy» γράφει για την «επέλαση των ορδών της μετριότητος» που ισοπεδώνει τον πολιτισμό μας, «θολώνοντας τις γραμμές μεταξύ παραδοσιακών αναγνωστών και συγγραφέων, θεατών και σκηνοθετών, ακροατών και συνθετών, δημιουργού και καταναλωτή, ειδήμονα και ερασιτέχνη». Τα επιχειρήματα του Κιν συνόψισε ο Χρήστος Μιχαηλίδης στην Ελευθεροτυπία «"ΜΠΛΟΓΚΑΡΟΥΜΕ με πιθηκίσια ξεδιαντροπιά για θέματα που 'χουν να κάνουν με την ιδιωτική μας ζωή, τη σεξουαλική μας ζωή, τα όνειρά μας, την έλλειψη ζωής, την... άλλη μας ζωή", γράφει ο Κιν. Υπολόγισε ότι αυτή τη στιγμή υπάρχουν περίπου 53 εκατομμύρια μπλογκ στο Ιντερνετ και ότι αυτός ο αριθμός διπλασιάζεται κάθε 6 μήνες. Μέχρι το 2010, θα έχουμε, λέει, περισσότερα από 500 εκατομμύρια μπλογκ, τα οποία "συλλογικά θα διαφθείρουν και θα επιφέρουν σύγχυση στην κοινή γνώμη για τα πάντα, από την πολιτική και το εμπόριο, μέχρι τις τέχνες και την κουλτούρα". Ο Κιν πιστεύει ότι τα μπλογκ έχουν υπονομεύσει "την αίσθησή μας για το τι είναι αληθές και τι όχι, τι είναι πραγματικό και τι φανταστικό". Εκατομμύρια νέα παιδιά σήμερα, συνεχίζει, δεν μπορούν να ξεχωρίσουν τη διαφορά μεταξύ αξιόπιστων ειδήσεων, γραμμένων από επαγγελματίες δημοσιογράφους, και τυχαίων ειδήσεων που διαβάζουν σε διάφορα "ειδησεογραφικά» μπλογκ, που δεν διασταυρώνουν ποτέ τις ειδήσεις τους, δεν αναφέρονται ποτέ στις πηγές τους, δεν τηρούν κανέναν κανόνα δεοντολογίας στη συλλογή και παρουσίασή τους".»
Όλα αυτά είναι πραγματικά, αλλά το ίδιο θα έλεγε και ένας μοναχός του μεσαίωνα βλέποντας την πλημμύρα των αιρετικών κειμένων που άρχισαν να βγαίνουν από τις τυπογραφικές μηχανές. Δεύτερον δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η πληροφορική επανάσταση είναι σε μετάβαση, και κάθε επανάσταση σε μετάβαση διασπείρει σύγχυση. Το παλιό δεν έχει πεθάνει και το καινούργιο δεν έχει γεννηθεί. Είναι η περίοδος που στην μελέτη των επιστημονικών επαναστάσεων ο Τόμας Κουν ονομάζει «περίοδο της ιδιόρρυθμης επιστήμης». Τότε γράφει όλοι οι επιστήμονες νιώθουν ότι έχουν χάσει το έδαφος κάτω από τα πόδια τους και υπήρχαν πολλά ιστορικά παραδείγματα επιστημόνων που εγκατέλειψαν την θεραπεία της επιστήμης επειδή ακριβώς δεν είχαν που να σταθούν. Τρίτον ακόμη και στον παλιό κόσμο της τυπογραφίας τα ΜΜΕ είχαν υπονομεύσει με πολύ επιτυχία «την αίσθησή μας για το τι είναι αληθές και τι όχι, τι είναι πραγματικό και τι φανταστικό». Μην θυμηθούμε πολλά ελληνικά παραδείγματα, π.χ. το «Στάλιγκραντ-Βαγδάτη», να θυμηθούμε την εκπληκτική ρήση του Χίρστ «Δώσε μου εσύ τις εικόνες και θα σου δώσω εγώ τον πόλεμο». Για την ιστορία αναφέρουμε ότι ο ζωγράφος Frederick Remington, είχε πάει το 1895 στην Kούβα για να εικονογραφήσει τον πόλεμο των Iσπανών με τους Kουβανούς αντάρτες. Δεν βρήκε πόλεμο και σκέφθηκε να γυρίσει. O εκδότης του τον απέτρεψε λέγοντάς του «Δώσε μου εσύ τις εικόνες και θα σου δώσω εγώ τον πόλεμο». Kι έτσι έγινε. Oι εικόνες του Remington δημοσιευόταν πρωτοσέλιδες στις εφημερίδες του Hearst, η κοινή γνώμη ξεσηκώθηκε, οι HΠA μπήκαν στον πόλεμο κατά της Iσπανίας.
Τις τελευταίες δεκαετίες έχει αναπτυχθεί ένας «προοδευτικός συντηρητισμός» για κάθε νέα τεχνολογία. Ο πιο εμφανής εκφράζεται από τα οικολογικά κινήματα, ή τέλος πάντων από πολλές εκφράσεις των οικολογικών κινημάτων. Η άρνηση της τεχνολογικής προόδου γίνεται λίγο της μόδας. Την δεκαετία του 1970 το τρομερό παιδί του «Μάη του ‘68», ο σκιτσογράφος Reiser είχε φτιάξει ένα κόμικ για να διακωμωδήσει αυτή την άρνηση του εκδημοκρατισμού που φέρνει η τεχνολογία. «Οταν (παλιά) οι πλούσιοι είχαν αυτοκίνητο, ήταν σημαντικό γεγονός. Τώρα που οι φτωχοί έχουν αυτοκίνητο, είναι καταστροφή». «Οταν οι πλούσιοι πήγαιναν για μπάνιο στη θάλασσα, ήταν κάτι αξιοπερίεργο. Οταν οι φτωχοί πάνε για μπάνιο στη θάλασσα, είναι επιδρομή». «Οταν οι πλούσιοι πήγαιναν σε εξωτικά μέρη, γίνονταν βιβλία και συζητήσεις. Τώρα που πηγαίνει και η μεσαία τάξη, καταστρέφεται ο πλανήτης».
Θα μπορούσαμε να το συμπληρώσουμε, λέγοντας «όταν έγραφαν μόνο ...λίγοι, είχαμε πρόοδο. Τώρα που γράφουν πολλοί, έχουμε καταστροφή της κουλτούρας».
Εισήγηση στο συνέδριο του ΙΣΤΑΜΕ «Οι εξελίξεις στο χώρο των Μέσων Επικοινωνίας: Νέα Φαινόμενα και Κοινωνική Δυναμική», Αθήνα 21.1.2009

Πηγή: http://www.medium.gr/index.php?option=com_content&view=article&id=2979:2009-02-08-20-13-30&catid=34:2008-09-01-08-21-53&Itemid=53

ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ και ΕΛΕΥΘΕΡΙΑ

(πηγή:http://www.pestaola.gr/sony-restraining-order-against-geohot-fail0verflow-ps3-jailbreak/)

ΚΡΙΤΗΡΙΟ ΑΞΙΟΛΟΓΗΣΗΣ
ΟΙ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΜΑΘΗΤΕΣ ΤΟΥ Γ1

ΣΣ: Το διαγώνισμα Α΄τετραμήνου συνέπεσε με το τέλος του α΄κεφαλαίου του βιβλίου μας και ήταν μια ευκαιρία και για επανάληψη της θεωρίας


ΚΕΙΜΕΝΟ
ΟΙ ΑΝΤΙΦΑΣΕΙΣ ΤΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ

Ανάμεσα στον πολιτισμό και στην Τεχνική υπάρχει μια τριμερής αντίφαση την οποία πρέπει να έχουμε υπόψη μας, αν θέλουμε να προσεγγίσουμε σωστά το πρόβλημα.
Ο τεχνικός κόσμος είναι ο κόσμος των υλικών πραγμάτων αποτελείται από υλικά πράγματα και έχει σχέση μ' αυτά. Η Τεχνική εγγυάται στον άνθρωπο μόνο την υλική ευτυχία που μπορούν να του εξασφαλίσουν τα υλικά αντικείμενα. Αλλά, η τεχνική κοινωνία δεν είναι μια αληθινά ανθρωπιστική κοινωνία, αφού βάζει σε πρώτη μοίρα τα υλικά πράγματα κι όχι τον άνθρωπο. Μπορεί μόνο να δράσει πάνω στον άνθρωπο, μειώνοντάς τον και βάζοντάς τον στο δρόμο του ποσοτικού. Η ριζική αντίφαση υπάρχει ανάμεσα στην τεχνική τελειότητα και την ανθρώπινη ανάπτυξη, επειδή η τελειότητα αυτή μπορεί να επιτευχθεί μόνο μέσω της ποσοτικής ανάπτυξης και κατ' ανάγκη στρέφεται αποκλειστικά προς ό,τι είναι μετρήσιμο. Αντίθετα, η ανθρώπινη τελειότητα ανήκει στο χώρο του ποιοτικού και στρέφεται προς ό,τι δεν είναι μετρήσιμο. Στην εποχή μας, η τεχνική ανάπτυξη μονοπωλεί όλες τις ανθρώπινες δυνάμεις, τα πάθη, τις διάνοιες και τις αρετές με τέτοιο τρόπο, που είναι πρακτικά αδύνατο να αναζητήσουμε και να βρούμε κάπου οποιαδήποτε καθαρά ανθρώπινη τελειότητα. Κι αν αυτή η αναζήτηση είναι αδύνατη, τότε δεν μπορεί να υπάρξει πολιτισμός με την καθαυτό σημασία του όρου.
Η τεχνική ανάπτυξη οδηγεί σε μια αύξηση της δύναμης. Δηλαδή, δημιουργούνται τεχνικά μέσα ασύγκριτα πιο αποτελεσματικά απ' ό,τι είχε επινοηθεί μέχρι σήμερα. Η Τεχνική είναι δύναμη που έχει ως αντικείμενο της μόνο τη δύναμη, με την ευρύτερη σημασία της λέξης. Η δυνατότητα δράσης γίνεται απεριόριστη και απόλυτη. Για παράδειγμα, έχουμε για πρώτη φορά τη δυνατότητα να εξαλείψουμε όλη τη ζωή πάνω στη γη, επειδή διαθέτουμε τα μέσα που μπορούν να πετύχουν κάτι τέτοιο. Σ' όλους τους τομείς δράσης έχουμε να κάνουμε με τέτοιες απόλυτες δυνατότητες. Έτσι, π.χ., οι κυβερνητικές τεχνικές, που αναμειγνύουν οργανωτικές, ψυχολογικές και αστυνομικές τεχνικές, τείνουν να δώσουν στις κυβερνήσεις απόλυτη δύναμη. Κι εδώ θα πρέπει να επισημάνω έναν μεγάλο νόμο που πιστεύω ότι είναι βασικός για την κατανόηση του κόσμου στον οποίο ζούμε: όταν η δύναμη γίνεται απόλυτη, οι αξίες χάνονται. Η δύναμη, όσο μεγαλώνει καταργεί τα σύνορα ανάμεσα στο καλό και στο κακό, ανάμεσα στο δίκαιο και στο άδικο. Είμαστε αρκετά εξοικειωμένοι μ' αυτό το φαινόμενο στις ολοκληρωτικές κοινωνίες. (...)
Η τρίτη και τελευταία αντίφαση είναι ότι η Τεχνική δεν μπορεί ποτέ να γεννήσει την ελευθερία. Φυσικά, η Τεχνική απελευθερώνει την ανθρωπότητα από ένα ολόκληρο σύνολο παλιών περιορισμών. Είναι προφανές, παραδείγματος χάρη, ότι απελευθερώνει τον άνθρωπο από τα όρια που του έχουν επιβάλει ο χρόνος και ο χώρος" ότι ο άνθρωπος έχει, χάρη σ' αυτήν, απελευθερωθεί (ή τουλάχιστον τείνει να απελευθερωθεί) από την πείνα, το υπερβολικό κρύο και την ζέστη, από τους ρυθμούς των εποχών και από το σκοτάδι της νύκτας• ότι η ανθρώπινη φυλή έχει απελευθερωθεί από ορισμένους κοινωνικούς περιορισμούς μέσω της συναλλαγής της με το σύμπαν και από τους διανοητικούς της περιορισμούς μέσω της συσσώρευσης των πληροφοριών. Αλλά σημαίνει αυτό ότι ο άνθρωπος είναι πραγματικά ελεύθερος; Άλλοι περιορισμοί, εξίσου καταπιεστικοί και αυστηροί με τους παραδο¬σιακούς, έχουν επιβληθεί μέσω της Τεχνικής στο ανθρώπινο ον της σημερινής τεχνολογικής κοινωνίας. Νέα όρια και τεχνικές πιέσεις έχουν πάρει τη θέση των παλιών, φυσικών περιορισμών, και σίγουρα δεν μπορούμε να αποδείξουμε ότι ο άνθρωπος έχει κερδίσει πολλά Όσο περισσότερο αυξάνονται στην κοινωνία οι τεχνικές δράσεις, τόσο περισσότερο μειώνεται η ανθρώπινη πρωτοβουλία και αυτονομία. Όσο περισσότερο είναι αναγκασμένο το ανθρώπινο ον να ζει σ' έναν κόσμο διαρκώς αυξανόμενων απαιτήσεων, τόσο περισσότερο χάνει κάθε δυνατότητα ελεύθερης επιλογής και ατομικότητας στη δράση.
Έχουμε τη γνώμη ότι δεν μπορεί να υπάρξει λύση σ' αυτό το πρόβλημα, σε αντίθεση με ό,τι γράφουν όσοι συγγραφείς ασχολήθηκαν μ' αυτό. Όλοι κάνουν έναν απαράδεκτο συλλογισμό: απορρίπτουν την Τεχνική και θέλουν να επιστρέψουμε σε μια προ-τεχνική κοινωνία. Σίγουρα μπορεί κανείς να λυπηθεί που χάθηκε κάποια αξία ή κάποια κοινωνική ή ηθική μορφή του παρελθόντος" αλλά, όταν κάποιος ασχολείται με το πρόβλημα της τεχνικής κοινωνίας, δεν μπορεί να υποστηρίζει στα σοβαρά ότι είναι δυνατόν να ξαναζωντανέψει το παρελθόν. Αυτό που ξέρουμε σίγουρα είναι ότι στο παρελθόν τα πράγματα ήταν διαφορετικά, ότι το ανθρώπινο ον αντιμετώπιζε άλλους κινδύνους, λάθη, δυσκολίες και πειρασμούς. Καθήκον μας είναι να ασχολούμαστε με τους κινδύνους, τα λάθη, τις δυσκολίες και τους πειρασμούς που αντιμετωπίζει ο σύγχρονος άνθρωπος στον σύγχρονο κόσμο. Κάθε λύπη για το παρελθόν είναι μάταιη" κάθε επιθυμία να επιστρέψουμε σ' ένα προγενέστερο κοινωνικό στάδιο δεν είναι ρεαλιστική. Δεν υπάρχει πιθανότητα να γυρίσουμε πίσω, να διαγράψουμε ή και να σταματήσουμε την τεχνική πρόοδο. Ό,τι έγινε έγινε. Καθήκον μας είναι να βρούμε τη θέση μας στην τωρινή κατάσταση μας και σε καμιά άλλη. Η νοσταλγία δεν έχει επιβιωτική αξία στον σύγχρονο κόσμο και δεν είναι παρά μια πτήση στη χώρα των ονείρων. Ζακ Ελούλ, Η φωτιά του Προμηθέα, εκδ. Νησίδες

Α. Να παρουσιάσετε την περίληψη του παραπάνω κειμένου στην τάξη σας (100 – 120 λέξεις)
(25 μονάδες)

Β 1. Να δοθεί από ένα συνώνυμο για κάθε μία υπογραμμισμένη λέξη
(10 μονάδες )

2. Σε μια παράγραφο 80 – 90 λέξεων να αποδείξετε ότι "η τεχνολογία είναι αναγκαία προϋπόθεση για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ανθρώπου όχι όμως και επαρκής".
(11 μονάδες)

3. Ποια συλλογιστική πορεία ακολουθεί σε όλο το κείμενο ο συγγραφέας;
(4 μονάδες)

4. Να βρεθούν η δομή και ο τρόπος /-οι ανάπτυξης της 2ης παραγράφου
( 6 μονάδες)

5. Να εντοπίσετε στο κείμενο δύο παραδείγματα συνυποδηλωτικής χρήσης της γλώσσας

(4 μονάδες)

Γ. Έκθεση – παραγωγή λόγου
Με αφορμή το κείμενο που διαβάσατε αποφασίζετε να συζητήσετε στην τάξη σας για τις επιδράσεις της μηχανής στην ανθρώπινη ζωή. Εσείς παρεμβαίνετε στη συζήτηση προκειμένου να επισημάνετε τους τρόπους με τους οποίους οι μηχανές και γενικότερα οι τεχνολογικές κατακτήσεις περιστέλλουν την ελευθερία του σύγχρονου ανθρώπου και να προτείνετε τρόπους προστασίας του ανθρώπου απέναντι στον κίνδυνο του εξανδραποδισμού (500 – 600 λέξεις) (40 μονάδες)

ΕΝΔΕΙΚΤΙΚΕΣ ΑΠΑΝΤΗΣΕΙΣ
Α. Σχεδιαγραμματική πύκνωση κειμένου
Κεντρική ιδέα / νοηματικός άξονας του κειμένου: οι αντιθέσεις του τεχνοκρατικού πολιτισμού
• Η τεχνική ανάπτυξη βασίζεται στα υλικά αγαθά και σε ποσοτικά δεδομένα, κάτι που αντιτίθεται στην ανθρώπινη οντότητα που είναι ποιοτική και μη μετρήσιμη έννοια.
• Μέσω της τεχνικής ανάπτυξης αυξάνεται η δύναμη του ανθρώπου για απεριόριστη δράση εξαλείφοντας , όμως, τις αξίες και ισοπεδώνοντας τη διάκριση καλού – κακού (όπως συμβαίνει στον ολοκληρωτισμό)
• Αν και η τεχνική μάς ελευθέρωσε από προγενέστερους περιορισμούς – πχ. του χώρου, του χρόνου, της πείνας, της αμάθειας – ωστόσο, δε μας απάλλαξε από νέους καταναγκασμούς. Στην τεχνολογική κοινωνία περιορίζεται η ανθρώπινη δράση και η ελεύθερη επιλογή
• Συμπέρασμα: δεν υπάρχει λύση για το πρόβλημα, δεν είναι , όμως, ορθό να αποκηρύσσεται η τεχνολογία και να προτείνεται η ανόητη αναβίωση του παρελθόντος. Ο άνθρωπος οφείλει να αντιμετωπίσει τους κινδύνους και τις προκλήσεις του παρόντος
Β1.
1. Εγγυάται : εξασφαλίζει
2. Μειώνοντάς: υποβαθμίζοντας
3. Αντίφαση: αντινομία
4. Απεριόριστη: απέραντη
5. Καταργεί: εξαλείφει
6. Ολοκληρωτικές: απολυταρχικές
7. Απελευθερωθεί: αποδεσμευτεί
8. Αυτονομία: ανεξαρτησία
9. Απορρίπτουν: απαρνιούνται
10. Σταματήσουμε: ανακόψουμε

Β2. Ακολουθούν κάποιες απαντήσεις που έγραψαν στην τάξη δύο μαθητές από το Γ1, καθώς ανταποκρίνονται σ΄ένα μεγάλο βαθμό στις απαιτήσεις της άσκησης. Σημειωτέον ότι με αυτή την παρατήρηση οι μαθητές ελέγχονται ταυτόχρονα στις δεξιότητες ανάπτυξης παραγράφου και κατανόησης της θεωρίας περί «επαρκούς και αναγκαίας αιτίας»

« Οι σημερινές εξελίξεις στον τομέα της τεχνολογίας έχουν επιφέρει ριζικές αλλαγές στην καθημερινότητα του ανθρώπου. Μέσω των ποικίλων τεχνολογικών επιτευγμάτων έχει διευκολυνθεί η επικοινωνία, η μετακίνηση – ίσως να μην είναι υπερβολή ο ισχυρισμός για εκμηδένιση των αποστάσεων- έχει περιοριστεί η θνησιμότητα καθώς οι ανίατες ασθένειες του παρελθόντος θεωρούνται πλέον ιάσιμες. Παράλληλα, όμως, προβάλλουν το οικολογικό πρόβλημα, ως απόρροια της αλόγιστης εκμετάλλευσης της φύσης και της υπερανάπτυξης της βιομηχανίας, ο περιορισμός της ατομικής ελευθερίας, η αναζωπύρωση των κάθε λογής διακρίσεων. Συνεπώς η τεχνολογία είναι αναγκαία προϋπόθεση για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής όχι όμως και επαρκής.»
(Άννα Γράδου)
Μια άλλη ματιά…
«Μέσω της τεχνολογικής εξέλιξης, η ανθρωπότητα επέλυσε πληθώρα δύσκολων και σημαντικών προβλημάτων. Ο τρόπος ζωής του σύγχρονου ανθρώπου έχει βελτιωθεί αισθητά και προβλήματα του παρελθόντος, όπως οι επιδημίες, η πείνα και η έκθεση στις θεομηνίες αποτελούν μακρινή ανάμνηση για πληθώρα ανθρώπων. Η ανάπτυξη , όμως, της τεχνολογίας δεν αποτελεί πανάκεια για την αντιμετώπιση παντός τύπου προβλημάτων. Η αλλοτρίωση του ανθρώπου, η μαζοποίηση του ατόμου, η υλιστική νοοτροπία αποτελούν χαρακτηριστικά προβλήματα που η τεχνολογία αδυνατεί να επιλύσει και κάποιες φορές τα επιτείνει αισθητά. Επομένως, η τεχνολογία είναι αναγκαία προϋπόθεση για τη βελτίωση της ποιότητας ζωής του ανθρώπου, όχι όμως και επαρκής.»
(Ναπολέων Βλαστάρης)

Β3. Επαγωγική συλλογιστική πορεία

Β4. Τρόποι ανάπτυξης :
• Ορισμός
• Αίτιο – αποτέλεσμα
• Σύγκριση – αντίθεση

Β5.
• η ανθρώπινη φυλή έχει απελευθερωθεί από ορισμένους κοινωνικούς περιορισμούς μέσω της συναλλαγής της με το σύμπαν
• Η νοσταλγία δεν έχει επιβιωτική αξία στον σύγχρονο κόσμο και δεν είναι παρά μια πτήση στη χώρα των ονείρων.

Γ. Έκθεση
Από τις απαντήσεις των μαθητών επιλέγουμε τα εξής αποσπάσματα:

Για τον πρόλογο
«Αγαπητοί συμμαθητές,
Καταρχάς ευχαριστώ θερμά τον καθηγητή μας που μου έδωσε την ευκαιρία να αναπτύξω τις απόψεις μου εντός τάξης και με θέμα την επίδραση της μηχανής στην ανθρώπινη ζωή και ευχαριστώ κι εσάς που θα τις ακούσετε, καθώς ευελπιστώ να αποτελέσουν έναυσμα για ώριμη συζήτηση και κριτική.»
(Ναπολέων Βλαστάρης)

Για την ανάπτυξη του κυρίως θέματος παίρνουμε ιδέες από τα παρακάτω αποσπάσματα:

«…Οι μηχανές, οι τεχνολογικές κατακτήσεις έγιναν το χρυσό κλουβί του ανθρώπου. Τα αυτοκίνητα ή τα κινητά τηλέφωνα είναι μηχανές που ενώ έχουν ως αρχικό σκοπό να κάνουν τον άνθρωπο πιο ελεύθερο, πλέον επιφέρουν το αντίθετο αποτέλεσμα, αφού αρκετοί δυσκολεύονται να μετακινηθούν χωρίς αυτοκίνητο ή να επικοινωνήσουν με κάποιον χωρίς το κινητό τους τηλέφωνο. Παρόμοια περίπτωση είναι η τηλεόραση που σκοπός της ήταν η ψυχαγωγία και η ενημέρωση, όμως επέφερε την απομόνωση των ανθρώπων , τη σήψη των ιδεών, τη διαστρέβλωση της αλήθειας. Γενικά, οι μηχανές παρεκκλίνουν από την αρχική τους αποστολή, όμως δεν ευθύνονται αυτές αλλά οι ίδιοι οι άνθρωποι……Η μόνη λύση λοιπόν είναι ο ίδιος ο άνθρωπος να θέσει ένα μέτρο στη χρήση της τεχνολογίας. Να απεξαρτηθεί από τον εθισμό του σε όλα αυτά τα δήθεν απαραίτητα τεχνολογικά μέσα και δε λέω να απαρνηθεί ολότελα την τεχνολογίας αλλά να μπορεί να ελέγχει αυτός τα μηχανήματα και όχι τα μηχανήματα τη ζωή του….»
(Σοφία Ανδρούλη)

« Οι ανθρώπινες μηχανές μηχανοποιούν και κατακερματίζουν το χαρακτήρα της εργασίας. Ο άνθρωπος αποξενώνεται από τα δημιουργήματά του , αφού τυποποιείται ο τρόπος που εργάζεται. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα την αδιαφορία του για την πνευματική του καλλιέργεια, την πλήξη, την ανία που τον καθιστούν πνευματικά μονομερή, εξαρτημένο περιορίζοντας την ελευθερία του.»
(Εμμανουέλα Βαρκά)

« Η υποδούλωση του ανθρώπου οφείλεται στην έλλειψη αληθινής παιδείας. Είναι φανερό πως θεμέλιο για την οικοδόμηση μιας ισορροπημένης και κριτικά σκεπτόμενης προσωπικότητας είναι η ανθρωπιστική παιδεία. Ο άνθρωπος πρέπει να λαμβάνει τα κατάλληλα ερεθίσματα και μηνύματα από τον περιβάλλοντα χώρο του καθώς και να μπορεί να τα επεξεργάζεται, έτσι ώστε να αντιλαμβάνεται πού υπάρχει ο κίνδυνος να υποδουλωθεί σε κάτι που ο ίδιος δημιούργησε.»
(Χριστιάνα Γιάννη)
«Αρχικά αναγκαία είναι η μεταβολή της δομής του κοινωνικού συστήματος, ώστε να συνδεθεί η τεχνολογική ανάπτυξη με ποιοτικές παραμέτρους και στο επίκεντρο να βρεθούν ο άνθρωπος και η ευτυχία του.»
(Χαρά Βασιλειάδη)
«Εξίσου σημαντική είναι η ευθύνη του επιστήμονα που θα οδηγήσει τον άνθρωπο μακριά από τον κίνδυνο της υποδούλωσης. Νομίζω πως συμφωνείτε μαζί ότι ο επιστήμονας ως πνευματικός άνθρωπος οφείλει να ενημερώνει το ευρύ κοινό για τα επιτεύγματα της τεχνολογίας , προκειμένου να τα χρησιμοποιεί ο άνθρωπος σωστά.»
(Ιφιγένεια Βίτσα)